Współpraca polsko-słowacka: Nowe inicjatywy na rzecz turystyki i marek regionalnych
- Paweł Podgórski
Autor wideo: Paweł Podgórski
Po wejściu Polski i Słowacji do Unii Europejskiej w 2004 roku współpraca nabrała tempa dzięki programowi Interreg Polska–Słowacja. Realizowane w jego kolejnych edycjach projekty obejmują rozwój infrastruktury, turystyki i ochrony środowiska, w tym promocję dziedzictwa kulturowego oraz działania na rzecz Karpat. Coraz większą rolę odgrywają także inicjatywy związane z przeciwdziałaniem zmianom klimatu, poprawą bezpieczeństwa oraz rozwojem zrównoważonej, zielonej infrastruktury.
W ramach Programu Interreg V-A Polska–Słowacja 2014–2020 zrealizowano 27 wspólnych projektów z udziałem partnerów z Podkarpacia i Kraju Preszowskiego o łącznym dofinansowaniu ok. 50 mln euro oraz 129 mikroprojektów o wartości 7,1 mln euro. W kolejnej edycji programu Interreg Polska–Słowacja 2021–2027 do realizacji zatwierdzono dotychczas 23 projekty z udziałem podkarpackich partnerów o łącznej wartości dofinansowania ok. 27 mln euro oraz 60 małych projektów z partnerami z Podkarpacia, których projekty uzyskały ok. 3,8 mln euro dofinansowania.
Aktualnie Województwo Podkarpackie we współpracy z Innowacyjnym Partnerskim Centrum z Preszowa realizuje dwa projekty współfinansowane z Funduszu Małych Projektów programu Interreg Polska – Słowacja 2021-2027. Pierwszy z nich, „Karpacki weekend w dobrym smaku”/„Karpatský víkend dobrej chuti“, koncentruje się na wzmocnieniu zrównoważonej turystyki pogranicza polsko-słowackiego w rozwoju gospodarczym poprzez stworzenie transgranicznej i atrakcyjnej oferty weekendowej obejmującej lokalne dziedzictwo kulinarne, bazujące na produktach tradycyjnych wysokiej jakości i połączone z pobliskimi atrakcjami turystycznymi. W ramach projektu zostanie opracowana interaktywna mapa obszaru pogranicza polsko – słowackiego (również w wersji papierowej z kodami QR) prezentująca ww. ofertę. Oferta będzie dostępna na stonach CIT, PTTK oraz innych organizacji turystycznych.
W dniach 12-13 marca 2026 roku w Krośnie odbyło się pierwsze wydarzenie w ramach projektu – dwudniowe warsztaty. Podczas spotkania eksperci oraz przedstawiciele instytucji turystycznych z Polski i Słowacji pracowali nad identyfikacją restauracji oferujących tradycyjne dania oraz atrakcji turystycznych znajdujących się w niedalekiej odległości, a także opracowali koncepcję logo nowego produktu turystycznego. Natomiast, 13 kwietnia 2026 r. w miejscowości Medvedie na Słowacji odbyły się jednodniowe warsztaty dla przedstawicieli branży gastronomicznej. Podczas spotkania eksperci omówili tradycje kulinarne pogranicza polsko-słowackiego oraz zaprezentowali nowoczesne narzędzia oraz dobre praktyki związane z promocją produktu turystycznego. Nagranie video z tego wydarzenia dostępne jest poniżej.
Link do nagrania warsztatów 13 kwietnia 2026 w ramach projektu „Karpacki weekend w dobrym smaku”:
Równolegle realizowany jest projekt pn. „Značkový región bez hraníc” / „Markowy region bez granic“, którego celem jest wzmocnienie współpracy transgranicznej poprzez wymianę doświadczeń, sprawdzonych praktyk oraz wspólne działania ukierunkowane na rozwój systemu regionalnego oznaczania produktów lokalnych. W dniach 26-27 marca 2026 roku w Preszowie zorganizowano warsztaty inaugurujące tę inicjatywę, podczas których Członek Komitetu Monitorującego Programu Interreg Polska – Słowacja 2021-2027, Pani Maria Michur-Ziemba omówiła proces wdrażania programu Interreg Polska – Słowacja, a następnie przedstawiono doświadczenia związane z wykorzystaniem lokalnych marek jako narzędzi rozwoju i promocji regionu, a także zaprezentowano praktyczne wskazówki, dotyczące wdrażania, zarządzania i marketingu lokalnych marek oraz wyzwania związane z ich funkcjonowaniem. Ponadto, Pani Dorota Jamrozy, kierownik Oddziału Wielofunkcyjnego Rozwoju Wsi i Żywności Wysokiej Jakości w Departamencie Rolnictwa, Geodezji i Gospodarki Mieniem Urzędu Marszałkowskiego Województwa Podkarpackiego omówiła procedurę uzyskiwania w Polsce wpisu na Listę Produktów Tradycyjnych prowadzoną przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz zaprezentowała przykłady promocji ekologicznych produktów wysokiej jakości w województwie podkarpackim. Istotnym elementem prac było omówienie koncepcji „Toolboxu” – dwujęzycznego poradnika dotyczącego zarządzania markami regionalnymi, który ma zostać opracowany w ramach projektu.
Oba projekty przewidują szereg działań w nadchodzących miesiącach, w tym wizyty studyjne, polsko – słowacki festiwal oraz konferencje podsumowujące. Planowany okres zakończenia obu inicjatyw przypada na luty 2027 roku. Wyniki prowadzonych prac, w tym interaktywna mapa i Toolbox, będą udostępnione na stronach internetowych obu partnerów. Zachęcamy do śledzenia postępów w realizacji tych transgranicznych przedsięwzięć.
Galeria zdjęć: